İnci Kefali (Darehe)

Alburnus tarichi · Tatlı su balığı · Yöresel adları: inci balığı, Van balığı, darekh (Kürtçe), tarek, darex (Van Gölü havzası (Kürtçe))

Nasıl tanınır?

Küçük bir sazangildir; en fazla yaklaşık 28 cm boya ve 170 g ağırlığa ulaşır. Uzun süre Van Gölü'nde yaşayan tek balık sanılmıştır; 2018'de gölde mikrobiyalitler arasında yaşayan küçük bir çöpçü balığı türü (Oxynoemacheilus ercisianus) bulunmuştur. Bu nedenle Van Gölü'nde oltaya gelen sürü balığının inci kefali olması neredeyse kesindir.

Benzer türler

• İnci Balığı: İnci balığı (Alburnus alburnus) Marmara ve Trakya sularında yaşar; inci kefali yalnız Van Gölü havzasında bulunur, bu yüzden yeri ayırt edicidir.

İnci Kefali (Darehe) ne zaman tutulur?

SezonÜreme dönemi

Bugün İnci Kefali (Darehe) için haritada av puanına bak

İnci Kefali (Darehe) nerede tutulur?

Veritabanımızda bu türün kayıtlı olduğu 2 su ve kıyı bölümü (bolluk sırasıyla):

• Van Gölü · Bol
• Nazik Gölü · Az

Yaşam alanı

Yalnız Van Gölü havzasına özgü (endemik) bir türdür. Gölün tuzlu ve çok sodalı (tuzluluk yaklaşık binde 19-22, pH yaklaşık 9,8) sularında, başka tatlı su ve deniz balıklarının yaşayamadığı koşullarda yaşar; üremek için göle dökülen tatlı su derelerine çıkar. Burdur Gölü'ne besin balığı olarak taşınmış, ancak fabrika atıklarının dip sularındaki oksijeni tüketmesi nedeniyle orada verimli olamamıştır. Zemin: açık su.

İnci Kefali (Darehe) hangi yemle tutulur?

Yemler: Kurtçuk, Ekmek

Teknikler: Şamandıralı İnce Takım

Olta ipuçları

• Asıl olarak ağla avlanan bir türdür; oltayla hedef alınacaksa gölde ince, şamandıralı takım ve küçük iğneyle kurtçuk ya da ekmek kullanılır.
• Üreme göçünde derelerde toplanan balıkları avlamayın: türün geleceği bu göçün başarısına bağlıdır.
• Endemik ve tehdit altında bir tür olduğundan küçük balıkları ve yumurtalı dişileri bırakın; ihtiyacınızdan fazlasını almayın.

Davranış ve beslenme

Gölde sürüler hâlinde yaşar. Her yıl ilkbaharda, özellikle Mayıs-Haziran'da, yumurta bırakmak için büyük sürüler hâlinde göle dökülen derelere girer ve akıntıya karşı ilerlerken somon gibi sudan sıçrayarak engelleri aşar.

Üreme

İlkbaharda, çoğunlukla Mayıs-Haziran aylarında, göle dökülen tatlı su derelerine göç ederek yumurtlar; dişiler bu dönemde yumurta doludur. Üreme göçü, türün en kolay avlandığı ve en savunmasız olduğu dönemdir.

Koruma durumu ve sürdürülebilirlik

IUCN küresel: Tehdide yakın (NT, 2013); 1994'te Tehlikede (EN) olarak değerlendirilmişti. Fricke, Bilecenoğlu & Sarı 2007 Türkiye kırmızı listesi: Tehlikede (EN).

Üreme dönemindeki yoğun avcılık türün en büyük sorunudur: yıllık av 1960'larda yaklaşık 600 tondan günümüzde yaklaşık 15.000 tona çıkmıştır. Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi ve Doğa Gözcüleri Derneği 1997'den beri koruma çalışması yürütmektedir. Üreme göçü yapılan derelerin temiz ve geçilebilir tutulması, göçteki balıkların korunması hayati önemdedir.

Bilinen en büyük boy: 27.8 cm

Kaynaklar

• FishBase — Alburnus tarichi (Türkiye sayfası: adlar, boy, yaş, derinlik, biyoloji, IUCN)
• Wikipedia — Alburnus tarichi (yerel adlar, üreme göçü, avcılık, koruma, mutfak)
• Vikipedi — İnci kefali (Van Gölü su kimyası, üreme göçü, koruma)

Diğer tatlı su balıkları

Yılan BalığıÇapak Balığıİnci BalığıŞabut Tüm türler