Tatlısu Levreği (Perch)

Perca fluviatilis · Tatlı su balığı

Nasıl tanınır?

Yeşilimsi-sarı gövdesinde 5-8 belirgin, çoğu Y biçimli koyu dikey bant bulunur. Birbirinden ayrı iki sırt yüzgeci vardır; öndeki sert ve sivri dikenlidir ve arka ucunda siyah bir leke taşır. Karın, anal ve kuyruk yüzgeçleri sarıdan kırmızıya değişir. Ağzı hafifçe yukarı dönüktür (alt çene biraz öne çıkık). İri bireylerde baş ile sırt yüzgeci arasında bir kambur oluşur.

Benzer türler

• Sudak (Dişli Balık): Sudağın gövdesi çok daha uzun ve incedir, çenelerinde iri köpek dişleri vardır; ilk sırt yüzgecinin arkasındaki belirgin siyah leke ve kırmızı karın yüzgeçleri yoktur.

Tatlısu Levreği (Perch) ne zaman tutulur?

Sezon: Mayıs, Eylül–Ekim · Üreme dönemi: Mart–Nisan.

SezonÜreme dönemi

Bugün Tatlısu Levreği (Perch) için haritada av puanına bak

Tatlısu Levreği (Perch) nerede tutulur?

Veritabanımızda bu türün kayıtlı olduğu 8 su ve kıyı bölümü (bolluk sırasıyla):

• Poyrazlar Gölü · Yaygın
• Büyük Menderes Nehri, Bafa Gölü ve barajları (Adıgüzel, Kemer) · Az
• Büyükçekmece Baraj Gölü · Az
• Kızılırmak (Aşağı Kızılırmak ve Bafra Deltası) · Az
• Ladik Gölü · Az
• Sakarya Nehri (Aşağı Sakarya: Pamukova–Adapazarı–Karasu) · Az
• Taşkısığı Gölü · Az
• Terkos (Durusu) Gölü · Az

Yaşam alanı

Yavaş akan nehirlerde, göllerde, göletlerde ve baraj göllerinde yaşar; çok çamurlu sığ suları ve soğuk, hızlı akan suları sevmez. Taşlık ve derin dipleri, bol bitkili alanları tercih eder; su altındaki her türlü yapının (tümsek, kazık, iskele ayağı, demirli tekne, duvar) çevresinde toplanır. Türkiye'de Trakya ve Anadolu'nun Karadeniz havzasında, özellikle Batı Karadeniz ve Marmara bölgesindeki tatlı sularda ve Karadeniz kıyısına yakın göllerde doğal olarak bulunur; Ege havzasına sonradan taşınmıştır. Derinlik: 1–30 m. Zemin: kayalık, sazlık, açık su.

Tatlısu Levreği (Perch) hangi yemle tutulur?

Yemler: Solucan, Küçük Döner Kaşıklar, Silikon Yemler

Teknikler: Spin, LRF, Jigging (Hafif), Yemli Şamandıra

Olta ipuçları

• Su altındaki yapıları arayın: sualtı tümsekleri, kazıklar, iskele ayakları, demirli tekneler, duvarlar ve bitki kenarları tatlısu levreğini toplar. Bir tane tuttuğunuz yerde genellikle başkaları da vardır.
• Küçük döner kaşık (spinner), twister ve küçük silikon balık (shad) çok etkilidir; yemi küçük boyutta tutun.
• Doğal yemde solucan ve ölü yem balığı (küçük tatlısu levreği ya da küçük balık) iyi sonuç verir; şamandıralı takımla bitki kenarında sunun.
• Gündüz beslenir ama en verimli saatler gün doğumu ve gün batımıdır. Yüzeyde kaçışan küçük balık sürüleri görürseniz levrekler sürüyü sığa sıkıştırıyordur: yemi hemen o noktaya atın.
• Kışın derin göllerde derine iner; soğuk mevsimde yemi dibe yakın sunun.
• Oltacılar tatlısu levreğinin baraj göllerinde sudak gibi yırtıcılar için yem balığı olarak da kullanıldığını ve tavuk ciğerine iyi geldiğini bildirir.

Davranış ve beslenme

Gündüz avlanan fırsatçı bir yırtıcıdır; en çok gün doğumu ve gün batımında beslenir. Gruplar hâlinde küçük balık sürülerini sığ kesimlere sıkıştırarak avlar. Göllerde kıyı bitkiliğinde, açık suda ve derinde yaşayan farklı renk tipleri görülür; derin göllerde kışı derinde, tek başına geçirir.

Larvalar ve küçük yavrular plankton yer; ilk yazlarında kıyıya gelip dip omurgasızlarına geçer. Yaklaşık 12 cm boydan sonra balık avlamaya başlar; yetişkinler omurgasızlar yanında dikenli balık, kızılgöz, küçük sazangiller ve kendi türünün yavrularını yer. Besin kıtlığında yamyamlık görülür.

Üreme

Kuzey yarımkürede Şubat-Temmuz arasında, Orta Avrupa'da çoğunlukla Mart-Haziran'da kıyı bölgesinde yumurtlar. Dişi, 1 m'ye varan beyaz, ağ görünümlü yumurta şeritlerini su bitkilerine, suya batmış dallara ve diğer sualtı nesnelerine sarar; yumurtalar 8-16 günde açılır. Yumurtaların olgunlaşması için kışın birkaç ay soğuk su gerekir. Türkiye'deki iki dere çalışmasında erkekler yaklaşık 14 cm, dişiler yaklaşık 17 cm çatal boyda olgunlaşmıştır.

Koruma durumu ve sürdürülebilirlik

IUCN küresel: Asgari endişe (LC, 2022). Fricke, Bilecenoğlu & Sarı 2007 Türkiye kırmızı listesi: Asgari endişe (LC).

Türkiye'de nehirlere yapılan bentler, barajlar ve su çekimi başlıca baskılardır. Avustralya gibi sonradan taşındığı yerlerde yerli balıkları azalttığı için zararlı tür ilan edilmiştir; başka sulara canlı taşınmamalıdır. Besin az olan, kalabalık sularda bodur kalabilir.

Bilinen en büyük boy: 60 cm · Ömür: 22 yıl

Kaynaklar

• FishBase — Perca fluviatilis (Türkiye sayfası: adlar, boy, yaş, derinlik, biyoloji, IUCN)
• FishBase — Perca fluviatilis ilk olgunluk boyu kayıtları
• Wikipedia (de) — Flussbarsch (tanım, avlanma davranışı, yapı tercihi, olta yemleri, mutfak)
• Wikipedia — European perch (yaşam alanı, beslenme, üreme, istilacılık)
• Vikipedi — Tatlısu levreği (Türkiye'deki yayılış)
• balikavi.net — Tatlısu levreği (forum tür başlığı; oltacı deneyimleri)

Diğer tatlı su balıkları

Sudak (Dişli Balık)Tahta BalığıTatlısu KefaliTurnaYayınYılan Balığı Tüm türler