Pisi Balığı

Pleuronectes platessa · Deniz balığı · Yöresel adları: dere pisisi, benekli pisi

Nasıl tanınır?

Türkiye'de, özellikle Karadeniz ve Marmara'da 'pisi' denince çoğunlukla dere pisisi (Platichthys flesus) kastedilir; katalogdaki Pleuronectes platessa'nın Türkiye kaydı FishBase'e göre şüphelidir, mevzuatta geçen Limanda limanda ise Akdeniz havzasında dağılım göstermez. Bu madde bu nedenle P. flesus'u anlatır. Oval, yassı bir balıktır; gözler çoğunlukla sağ yandadır. Üst yüzü yeşil-zeytuni ya da kahverengi, koyu lekeli ve kırmızımsı beneklidir, alt yüzü inci beyazıdır; yan çizgi ve yüzgeç diplerindeki küçük sert yumrucuklar derisini pürüzlü yapar. Ağzı küçüktür.

Benzer türler

• Kalkan: Kalkan neredeyse yuvarlaktır, gözleri sol yandadır ve gözlü yüzünde iri kemiksi düğmeler bulunur; pisinin gözleri çoğunlukla sağdadır ve yalnız yan çizgi boyunca küçük yumrucuklar vardır.
• None: Parlak turuncu benekleri ve başın arkasındaki kemiksi çıkıntısıyla ayrılır; Türkiye'de bulunduğu FishBase'e göre şüphelidir.

Pisi Balığı ne zaman tutulur?

Sezon: Şubat–Nisan · Üreme dönemi: Kasım–Şubat.

SezonÜreme dönemi

Bugün Pisi Balığı için haritada av puanına bak

Yaşam alanı

Karadeniz ve Marmara kıyılarında sığ kum ve çamur diplerde, nehir ağızlarına yakın koylarda ve haliçlerde yaşar. Düşük tuzluluğa dayanıklıdır, nehirlere girebilir; yazın kıyıda ve haliçlerde beslenir, kışın daha derin sulara çekilir. Derinlik: 1–100 m. Zemin: kumluk, çamurlu, çakıllı.

Pisi Balığı hangi yemle tutulur?

Yemler: Solucan, Karides

Teknikler: Yemli Dip (Hafif Takım)

Olta ipuçları

• Çok kıyıya yakın beslenir: en sık yapılan hata balığın ötesine atmaktır. Nehir ağızları, limanlar ve sığ koylarda 10-15 m'lik kısa atışlar çoğu zaman yeterlidir.
• Hafif, hassas takım kullanın; 2-3 iğneli dip takımıyla her iğneye farklı yem takıp koku izini güçlendirin. Düz (sabitlemeyen) kurşun dipte yuvarlanarak balığın toplandığı çukur ve kanallara yerleşir.
• En iyi yem deniz kurdu ve borukurdudur; birkaç küçük kurdu iğneye dizin. Midye, karides ve balık şeridi de gelir; nehre çıkmış balık toprak solucanına bile gelir.
• Ağzı küçüktür ve yemi önce çekiştirir: vuruşu hemen tasmalamayın, balığın yemi tam almasını bekleyin. Uzun saplı, ince telli 2 – 1/0 (İngiliz numaralandırması) iğne yemi iyi sunar ve küçük ağızdan kolay çıkar; çok küçük iğneyi iri pisi tamamen yutar.
• Köstek üzerine boncuk, pul ya da küçük çekici kaşık eklemek meraklı pisileri çeker ve av miktarını artırır.
• Gece daha etkindir; akşam ve gece saatleri, kışın derine çekildiği için de ilkbahar-yaz ve sonbahar başı kıyıdan en verimli dönemlerdir.

Davranış ve beslenme

Göçmen bir türdür: yazı kıyıda ve haliçlerde geçirir, sonbaharda tatlı sudan çıkar, kışın daha derin ve ılık sulara çekilip orada yumurtlar; yumurtlama göçünde beslenmez. Çoğunlukla gece etkindir, gündüz dibe yarı gömülü dinlenir. Birkaç santimlik çok sığ sulara kadar sokulabilir.

Bir yaşından küçük gençler plankton ve böcek larvalarıyla, büyükler dipteki canlılarla beslenir: midye gibi çift kabuklular, karides, deniz kurtları, salyangozlar ve küçük balıklar.

Üreme

FishBase'e göre Karadeniz'de Aralık–Mart arasında yumurtlar. Yumurtlama kışın daha derin, ılık sularda olur; dişi 400 bin–2 milyon yumurta bırakır, yumurtalar yüzeye çıkar ve sıcaklığa göre 6-11 günde açılır. Larvalar kıyıya ve nehir ağızlarına doğru göç eder. İlk olgunluk boyu ortalama 22 cm civarındadır.

Koruma durumu ve sürdürülebilirlik

IUCN küresel: Asgari endişe (LC, 2022); IUCN azalan nüfus eğilimine dikkat çeker.

Kolay yakalandığından oltacılar arasında tut-bırak yaygındır. Kirli haliçlerde yaşayan erkeklerde hormon bozucu maddelere maruz kalma bulguları görülmüştür; temiz su ve haliç ortamları tür için kritiktir.

Bilinen en büyük boy: 60 cm · Ömür: 15 yıl

Kaynaklar

• FishBase — Platichthys flesus (Türkiye sayfası: adlar, boy, yaş, derinlik, biyoloji, IUCN)
• FishBase — Platichthys flesus üreme kayıtları (bölgelere göre yumurtlama ayları)
• Wikipedia — European flounder (tanıma, gece etkinliği, göç, üreme, mutfak, kirlilik)
• British Sea Fishing — Flounder (yaşam alanı, kısa atış, takım, yem, vuruşu bekleme, iğne boyu, boncuk ve kaşık)
• FishBase — Pleuronectes platessa Türkiye sayfası (Türkiye kaydı şüpheli)
• FishBase — Limanda limanda (dağılım: Kuzeydoğu Atlantik, Baltık; Akdeniz havzasında yok)
• FishBase — Scophthalmus maximus (kalkanla ayrım)

Diğer deniz balıkları

PalamutPapağan Balığı (İskaroz)Patlakgöz Mercan (İrigöz Sinagrit)SardalyaSargosSarpa Tüm türler