Sargos

Diplodus sargus · Deniz balığı · Yöresel adları: sargoz, akkaragöz, baltabaş karagöz, karagöz

Nasıl tanınır?

Gümüşi, yanlardan basık, derin gövdeli bir sparid. Gövdesinde sırayla 5 siyah ve 4 gri dikey bant bulunur; kuyruk sapında siyah bir halka vardır. Burnu göz çapından uzundur, ön dişleri kesici yapıdadır.

Benzer türler

• Karagöz: Karagözde yalnız ense ve kuyruk sapında iki koyu bant vardır; sargosta gövde boyunca çok sayıda dikey bant bulunur.
• İspari: İsparoz daha küçük ve bantsızdır, yalnız kuyruk sapında koyu halka taşır.
• Çipura (Alyanak): Çipurada dikey bant yoktur; gözler arasında altın bant ve solungaç kapağında siyah leke bulunur.

Sargos ne zaman tutulur?

SezonÜreme dönemi

Bugün Sargos için haritada av puanına bak

Sargos nerede tutulur?

Veritabanımızda bu türün kayıtlı olduğu 33 su ve kıyı bölümü (bolluk sırasıyla):

• Antalya merkez–Lara–Kundu (falezler, Aksu ağzı) · Yaygın · yıl boyu
• Batı Akdeniz (Fethiye, Kaş, Kalkan, Kemer) · Yaygın · yıl boyu
• Bodrum Yarımadası (Bodrum, Bitez, Turgutreis, Gümüşlük, Yalıkavak, Torba) · Yaygın · yıl boyu
• Didim (Altınkum, Akbük, Mavişehir, Büyük Menderes ağzı) · Yaygın · yıl boyu
• Dikili–Çandarlı (Bademli, Zeytindağ kıyısı) · Yaygın · yıl boyu
• Doğu Akdeniz (Anamur, Mersin, Silifke, Adana, İskenderun) · Yaygın · yıl boyu
• Edremit Körfezi (Burhaniye, Ören, Akçay, Altınoluk, Küçükkuyu) · Yaygın · yıl boyu
• Fethiye–Göcek (Fethiye körfezi, Çalış, Ölüdeniz) · Yaygın · yıl boyu
• Foça (Eski Foça, Yeni Foça, Gerenköy) · Yaygın · yıl boyu
• Güllük Körfezi (Güllük, Ören, Kıyıkışlacık, Güvercinlik) · Yaygın · yıl boyu
• Güney Ege (Didim, Bodrum, Datça, Marmaris) · Yaygın · yıl boyu
• Konyaaltı–Kemer (Beldibi, Göynük, Çamyuva, Tekirova) · Yaygın · yıl boyu
• Kuzey Ege (Saros, Gökçeada, Bozcaada, Ayvalık, Edremit) · Yaygın · yıl boyu
• Kuşadası–Davutlar–Güzelçamlı (Kuşadası, Güvercinada, Davutlar, Güzelçamlı) · Yaygın · yıl boyu
• Mersin kıyısı (Erdemli, Mezitli, Mersin merkez, Kazanlı) · Yaygın · yıl boyu
• Orta Akdeniz (Antalya, Side, Alanya, Gazipaşa) · Yaygın · yıl boyu
• Orta Ege (Foça, Aliağa, Dikili ve alt bölümlere girmeyen kıyılar) · Yaygın · yıl boyu
• Pamucak–Selçuk (Pamucak plajı, Küçük Menderes ağzı, Ahmetbeyli) · Yaygın · yıl boyu
• Seferihisar–Özdere (Sığacık, Ürkmez, Gümüldür, Özdere) · Yaygın · yıl boyu
• Çanakkale Boğazı · Yaygın · yıl boyu
• Çeşme–Alaçatı–Urla güneyi (Ildır, Çeşme, Alaçatı, Zeytineli) · Yaygın · yıl boyu
• İskenderun Körfezi (Yumurtalık, Dörtyol, İskenderun, Arsuz) · Yaygın · yıl boyu
• İzmir Körfezi ve şehir şeridi (Urla iskele, Güzelbahçe, İnciraltı, Konak, Karşıyaka, Çiğli, Homa) · Yaygın · yıl boyu
• Alanya (Mahmutlar, Konaklı, Dim çayı ağzı) · Az · yıl boyu
• Ayvalık–Cunda (Sarımsaklı, Altınova) · Az · yıl boyu
• Datça–Bozburun (Datça, Palamutbükü, Hisarönü, Selimiye, Bozburun) · Az · yıl boyu
• Gökova Körfezi (Ören, Akyaka, Akbük, Çınar) · Az · yıl boyu
• Güney Marmara ve Adalar (Bandırma, Erdek, Marmara Adası, Yalova) · Az · yıl boyu
• Karaburun Yarımadası (Karaburun, Mordoğan, Balıklıova) · Az · yıl boyu
• Marmaris (İçmeler, Turunç, Adaköy) · Az · yıl boyu
• Bandırma Körfezi (Bandırma, Edincik, Kapıdağ doğusu) · Nadir · yıl boyu
• Erdek Körfezi (Erdek, Ocaklar, Narlı) · Nadir · yıl boyu
• Yalova–Armutlu (Çınarcık, Termal, Esenköy) · Nadir · yıl boyu

Yaşam alanı

Kıyısal kayalık resifler ve Posidonia çayırlarında yaşar; acı suya da girer. Türkiye'de Ege ve Akdeniz'de yaygındır, Karadeniz'de Sinop–Samsun kıyılarında da kaydı vardır. Derinlik: 0–50 m. Zemin: kayalık, çayır.

Sargos hangi yemle tutulur?

Yemler: Midye, Yengeç, Karides, Boru Kurdu

Teknikler: Dip Takımı, Şamandıralı Takım (Kayalık)

Olta ipuçları

• Dalgalı, köpüklü kayalık kıyıda ve dalgakıran diplerinde midye, yengeç ve karidesle dip ya da şamandıralı takım kurun.
• En hareketli olduğu şafak saatlerini değerlendirin; dalganın yeni yatıştığı bulanık su iyi sonuç verir.
• Kıyıya çok yakın, sığ ve köpüklü suda beslendiği için uzun atış gerekmez; takımı kayaların dibine yakın tutun.
• Marmara'da, özellikle İstanbul kıyılarında son yıllarda çok azaldığı ve oltaya zor geldiği bildirilir; kayalık, yosunlu kıyı şeritleri en olası yerlerdir.

Davranış ve beslenme

Çok hareketli bir balıktır; diğer sparidler gibi özellikle şafakta dalgaların kırıldığı köpüklü kıyı şeridine girer.

Dipteki çökeltiden topladığı kabuklular ve diğer omurgasızlarla (yengeç, midye, deniz kurdu) beslenir.

Üreme

Ayrı eşeyli ya da erkekten dişiye dönen (protandrik) bireyler görülür. Doğu Akdeniz'de yumurtlama Ocak–Mart arasındadır. Yaklaşık 2 yaşında, 17 cm civarında olgunlaşır.

Koruma durumu ve sürdürülebilirlik

IUCN küresel: Asgari endişe (LC, 2011).

Akdeniz'de az miktarda yetiştiriciliği yapılır; doğal stok kıyı avcılığına duyarlıdır, kış yumurtlama döneminde yakalanan iri balıkları bırakmak iyi bir uygulamadır.

Bilinen en büyük boy: 45 cm · Ömür: 10 yıl

Kaynaklar

• FishBase — Diplodus sargus (Türkiye sayfası: adlar, boy, yaş, derinlik, biyoloji, IUCN)
• FishBase — Diplodus sargus üreme kayıtları (bölgelere göre yumurtlama ayları)
• FishBase — Diplodus sargus ilk olgunluk boyu kayıtları
• balikavi.net — Sargoz (forum tür başlığı; oltacı deneyimleri)

Diğer deniz balıkları

Patlakgöz Mercan (İrigöz Sinagrit)Pisi BalığıSardalyaSarpaSarıağız (Halili)Sarıkuyruk (Avcı) Tüm türler